[Extreme History] รู้จัก “IBM Model M” สุดยอดคีย์บอร์ดในตำนานจากยุค 80

เชื่อว่าผู้ใช้งานคอมพิวเตอร์ตั้งแต่ยุค 80 เป็นต้นมา น่าจะรู้จักสุดยอดคีย์บอร์ดอย่าง IBM Model M กันเป็นอย่างดี ด้วยเสียงคลิกอันเป็นเอกลักษณ์ ฟังระรื่นหูอย่างที่คีย์บอร์ดรุ่นใหม่ไม่สามารถทดแทนได้ คีย์บอร์ดนี้จึงขึ้นแท่นคีย์บอร์ดในตำนานที่มีราคาโคตรแพงในปัจจุบันเลยครับ

และแน่นอนในบทความ Extreme History วันนี้ ผมจะพาเพื่อน ๆ ไปรู้จักกับคีย์บอร์ด IBM Model M ให้มากขึ้น ทั้งนี้ แม้ว่าเสียงคลิกของมันจะทำให้หลายคนเข้าใจว่ามันคือต้นฉบับของคีย์บอร์ด Mechanical แต่แท้จริงแล้วมันไม่ใช่คีย์บอร์ดแบบ Mechanical !! เอาล่ะสำหรับเรื่องราวในวันนี้จะเป็นอย่างไร ไปอ่านพร้อม ๆ กันเลยครับ

 

คีย์บอร์ดยุคเริ่มต้นของ IBM

ตรงนี้ผมจะขอกล่าวโดยย่อเพื่อไม่ให้เนื้อหาเยอะเกินไป เริ่มต้นกันที่คีย์บอร์ดแบบฉบับของ IBM กันก่อน คีย์บอร์ด Model F แบบ PC/XT เป็นแบบแรกที่ IBM ทำขึ้น ซึ่งถ้าดูจากภาพทางด้านล่างแล้ว มันคงแปลกตาไม่น้อยกับคีย์ฟังก์ชันที่ยกมาอยู่ทางด้านซ้ายมือ และปุ่มตัวเลขที่ชิดติดกับคีย์ตัวอักษรหลัก ซึ่ง Model F PC/XT นี้ทำขึ้นในปี 1981 มีคีย์อยู่ทั้งหมด 83 คีย์

PC/XT

จากนั้นจึงมีการปรับปรุงให้ดูน่าใช้งานมากขึ้นเป็น Model F PC/AT โดยแยกคีย์ตัวเลขออกจากคีย์ตัวอักษร แต่ปุ่มฟังก์ชันยังคงเรียงกันเป็นแถวยาวอยู่ที่ฝั่งซ้ายมือเหมือนเดิมครับ คีย์บอร์ดรุ่นนี้ทำขึ้นในปี 1984 มีทั้งหมด 84 คีย์ เพิ่มคีย์ SysRq (System Request) ขึ้นมาอีก 1 คีย์

PC/AT

หลังจากนั้นจึงมีการปรับปรุงอีกครั้ง โดยใช้ชื่อรุ่นว่า IBM Enhanced Keyboard แต่รู้จักกันในชื่อของ Model M รุ่นรหัส 1386303 ถูกนำมาใช้กับเครื่องเทอร์มินัล IBM 3161 ซึ่งได้ถูกปรับปรุงจนมีหน้าตาคล้ายกับคีย์บอร์ดยุคปัจจุบัน (ขาดแต่เพียงคีย์ Windows) ทว่า เนื่องจากมันใช้กับเครื่องเทอร์มินัล มันจึงขาดไฟแสดงสถานะของ Num Lock, Caps Lock และ Scroll Lock เพราะมันจะไปแสดงสถานะที่จอเทอร์มินัลแทนนั่นเอง

IBM Enhanced Keyboard

Model M สุดยอดคีย์บอร์ด

จนกระทั่ง IBM เปิดตัวไปในปี 1987 (พ.ศ. 2530) IBM จึงได้นำ IBM Enhanced Keyboard มาปรับปรุงใหม่อีกนิด โดยเปลี่ยนจากพอร์ตเชื่อมต่อเดิมที่ใช้เป็นพอร์ตแบบ 5-pin DIN เป็น 6-pin mini-DIN ที่รู้จักกันในชื่อพอร์ต PS/2 (ถูกเรียกตามชื่อคอมพิวเตอร์ที่มันเปิดตัวมาพร้อม ๆ กันไปเลย) และได้กลายมาเป็นรากฐานให้คีย์บอร์ดในยุคปัจจุบันสืบไป

 

Model M ไม่ใช่ Mechanical keyboard?

ถูกต้องแล้วครับ แม้เสียงคลิกในการกดบนแป้นพิมพ์จะฟังดูแล้วเหมือนกับคีย์บอร์ด Mechanical ในปัจจุบันก็ตาม แต่จริง ๆ แล้วมันไม่ได้เป็นอย่างที่เราคิด หากเปิดดูเอกสารสิทธิบัตรการออกแบบโครงสร้างของคีย์บอร์ดแล้ว จะพบว่าคีย์บอร์ด Model M ใช้กลไกการกดแป้นที่เรียกว่า Buckling spring torsional snap actuator หรือเรียกสั้น ๆ ว่า Buckling spring switches ครับ

เมื่อแกะคีย์แคปออกมาดู จะพบว่ามีแท่งสปริงอยู่ภายในหลุม ซึ่งสปริงนี้ทำหน้าที่กดคานให้สัมผัสกับเมมเบรน (Membrane) และเมื่อปล่อยนิ้ว สปริงจะคืนตัวส่งผลให้คานกลับมาอยู่ในตำแหน่งเดิมครับ

เห็นคำว่าเมมเบรนแล้วใช่ไหมครับ นั่นแหละที่ผมบอกว่ามันไม่ใช่คีย์บอร์ด Mechanical ถึงแม้เสียงของมันจะมีความคล้ายคีย์บอร์ด Mechanical ในปัจจุบันก็ตาม อันเนื่องมาจาก Buckling spring switches แต่การแตะสัมผัสของคานยังคงเป็นการแตะลงบนเมมเบรน เพื่อให้เกิด output จากการกดคีย์ ดังนั้น คีย์บอร์ด Model M จึงมี Key rollover หรือการกดคีย์พร้อมกันได้ไม่เกิน 2-3 คีย์ในครั้งเดียวกัน เช่นเดียวกับที่เกิดขึ้นในคีย์บอร์ดแบบ Rubber dome ในปัจจุบัน

 

เสียงคลิกอันน่าจดจำ และตำนานที่จะอยู่กับเราตลอดไป

เสียงคลิกจากการกดคีย์ของ IBM Model M ทำให้หลายคนรู้สึกผ่อนคลาย (แถมในยุคนี้ยังเหมาะจะเอามาทำ ASMR ด้วยนะผมว่า) โดยเฉพาะกับการพิมพ์เอกสารต่าง ๆ คงจะเพลิดเพลินน่าดู ทั้งนี้ เนื่องจากกลไกแบบ Buckling spring switches จะมีระยะเวลาในการกด, การออกคำสั่ง และการคืนตัวที่นานกว่า มันจึงไม่เหมาะกับการนำมาใช้เล่นเกมแบบจริงจังเกมมิ่งสักเท่าไรนะ

สำหรับคีย์บอร์ด Model M นับว่าเป็นยุคสุดท้ายที่ IBM พัฒนาขึ้น ก่อนจะขายแผนกคีย์บอร์ดให้กับบริษัท Lexmark ซึ่งได้นำไปปรับปรุงให้คีย์บอร์ดมีน้ำหนักเบามากขึ้น และเปลี่ยนใช้กลไกแบบ Rubber dome แทน !!

แต่เพื่อรื้อฟื้นคีย์บอร์ด Model M แท้ ๆ ขึ้นมา ทีมงานดั้งเดิมของ IBM และ Lexmark ได้รวบรวมกันซื้อสิทธิบัตรการผลิตคีย์บอร์ด Buckling spring switches มาจาก IBM ต้นขั้ว แล้วทำคีย์บอร์ดคล้าย IBM Model M ต้นฉบับอีกครั้งภายใตแบรนด์ Unicomp ซึ่งต้องบอกว่าเสียงและการกดนั้นคล้ายคลึงกับ Model M มาก แถมยังมีสีสันให้เลือกหลายแบบอีกด้วยนะ

Unicomp Model M

และนี่คือเรื่องราวของคีย์บอร์ดในตำนาน IBM Model M ซึ่งครั้งหนึ่งผมเองก็เคยเข้าใจว่ามันคือ Mechanical keyboard แต่ถึงแม้มันจะไม่ใช่ก็ตาม เชื่อว่าเพื่อน ๆ พี่ ๆ หลาย ๆ คนก็คงยกให้คีย์บอร์ดนี้ คือ สุดยอดคีย์บอร์ดที่อยากจะจับจองเป็นเจ้าของด้วยเช่นกัน

ขอขอบคุณข้อมูลจาก 1, 2, 3, 4

Related articles

ลดแคช เพื่อเพิ่มพื้นที่อัดชิป NPU ?? AMD ตามเทรนด์ AI PC เปลี่ยนโครงสร้างใน Strix Point APU

เมื่อเทรนด์เปลี่ยนเราก็ต้องเปลี่ยนตาม มีข่าวจากวงในว่า AMD อาจลดขนาดแคชในซีพียู Strix Point ลง เพื่อใช้เป็นพื้นที่สำหรับ NPU...

เลอโนโว ยกระดับการเรียนรู้และเอ็นเตอร์เทนเมนท์ไปสู่อีกขั้นกับ “Lenovo Tab M11” พร้อมเปิดตัวในไทยแล้ววันนี้

กรุงเทพฯ, ประเทศไทย – 9 เมษายน 2567 –  เลอโนโว บริษัทผู้นำด้านคอมพิวเตอร์และสมาร์ทดีไวซ์ระดับโลก เปิดตัว...

Operation Save Siam ปฏิบัติการ “ตัดขาแก๊งคอลจีนเทา สะพายเป้ใส่เครื่องเกี่ยวสัญญาณตระเวณส่ง sms หลอกเหยื่อ ย่านสยาม”

ตามนโยบายของนายเศรษฐา ทวีสิน นายกรัฐมนตรี, พล.ต.อ.กิตติ์รัฐ พันธุ์เพ็ชร์ รอง ผบ.ตร. รรท.ผบ.ตร.,พล.ต.อ.ธนา ชูวงศ์...

“บราเดอร์” ต่อยอดความสำเร็จ ยกระดับมาตรฐานบริการรอบด้าน ยึดความต้องการลูกค้าเป็นหลัก มุ่งสร้างความพึงพอใจสูงสุด

“บราเดอร์” ผู้นำนวัตกรรมเครื่องพิมพ์ แถลงพร้อมต่อยอดความสำเร็จจากปี 2566 มุ่งตอบโจทย์โดยยึดความต้องการของลูกค้าเป็นหลัก ยกระดับงานให้บริการสู่มาตรฐานขั้นสูง เพื่อสร้างความพึงพอใจสูงสุด โดยเน้นทำการตลาดแบบมุ่งเป้าเจาะกลุ่ม พร้อมเสริมแกร่งฐานลูกค้ากลุ่ม B2B...

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว และสามารถจัดการความเป็นส่วนตัวเองได้ของคุณได้เองโดยคลิกที่ ตั้งค่า

ตั้งค่าความเป็นส่วนตัว

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

ยอมรับทั้งหมด
จัดการความเป็นส่วนตัว
  • เปิดใช้งานตลอด

บันทึกการตั้งค่า